Per bizneset qe importojne ose eksportojne mallra, TVSH-ja eshte nje nga elementet me te rendesishme te kostos dhe te planifikimit financiar. Ne kete udhezues do te shpjegojme si llogaritet TVSH-ja ne dogane, si funksionon norma zero per eksporte, cfare eshte reverse charge, dhe cilat dokumente ju nevojiten.
Kur importoni mallra ne Kosove, TVSH-ja paguhet ne piken doganore para se malli te lirohet. Norma standarde eshte 18%, dhe baza per llogaritjen eshte vlera CIF (Cost, Insurance, Freight) plus taksen doganore.
Formula: TVSH = 18% x (Vlera CIF + Taksa Doganore)
| Elementi | Vlera |
|---|---|
| Vlera e mallit (FOB) | 10,000 EUR |
| Transporti + Sigurimi (deri ne kufi) | 1,500 EUR |
| Vlera CIF (Cost, Insurance, Freight) | 11,500 EUR |
| Taksa doganore (p.sh. 10%) | 1,150 EUR |
| Baza per TVSH (CIF + Dogane) | 12,650 EUR |
| TVSH 18% ne dogane | 2,277 EUR |
| Totali per pagese ne dogane | 3,427 EUR |
E rendesishme: TVSH-ja e paguar ne dogane eshte e zbritshme (TVSH hyrse) nese biznesi juaj eshte i regjistruar per TVSH. Kjo do te thote qe mund ta zbritni kete shume nga TVSH-ja qe keni mbledhur nga shitjet tuaja.
Eksportet nga Kosova gezojne normen zero te TVSH-se (0%). Kjo eshte nje avantazh i madh per eksportuesit sepse nuk shtojne TVSH ne cmimin e shitjes, por kane te drejte te kthejne TVSH-ne e paguar ne blerjet e lidhura me eksportin.
Nuk aplikohet TVSH ne faturen e shitjes per mallra qe eksportohen jashte Kosoves. Fatura duhet te permbaje shenimin "TVSH 0% - Eksport".
TVSH-ja e paguar ne blerjen e materialeve, paketimit, dhe sherbimeve te lidhura me eksportin mund te kerkohet per kthim nga ATK.
Kur nje biznes kosovar blen sherbime nga nje furnizues i huaj (p.sh. konsulence, software, reklama online), TVSH-ja nuk paguhet furnizuesit te huaj. Ne vend te kesaj, biznesi kosovar e llogarit vete TVSH-ne me mekanizmin "reverse charge".
Me reverse charge, biznesi e raporton TVSH-ne njekohesisht si TVSH dalese (detyrim) dhe si TVSH hyrse (e zbritshme). Rezultati neto eshte zakonisht zero, por duhet te raportohet ne deklaraten e TVSH-se.
| Sherbimi | Vlera | TVSH | Trajtimi |
|---|---|---|---|
| Sherbime konsulence nga kompania gjermane | 5,000 EUR | 900 EUR (18%) | Reverse charge: llogaritet si TVSH dalese dhe hyrse |
| Licenca software nga kompania amerikane | 2,000 EUR | 360 EUR (18%) | Reverse charge: e njejta procedure |
| Reklama online (Google/Meta) | 1,000 EUR | 180 EUR (18%) | Reverse charge: TVSH llogaritet nga bleresi |
Per te importuar mallra ne Kosove dhe per te perfituar te drejten e zbritjes se TVSH-se hyrse, duhet te keni dokumentacionin e plote:
Ruani te gjitha dokumentet e importit per te pakten 6 vjet. ATK mund te kerkoje verifikimin e tyre gjate inspektimeve tatimore.
TVSH-ja e paguar ne dogane per mallra te importuara eshte e zbritshme si TVSH hyrse, por vetem nese plotesoni keto kushte:
Per me shume detaje per procesin e kthimit te TVSH-se, lexoni artikullin tone te detajuar: Si te Kerkoni Kthimin e TVSH-se ne Kosove.
Moduli i doganave dhe kontabilitetit i Klikont automatizon llogaritjen e TVSH-se per importe dhe eksporte, duke eliminuar gabimet manuale.
TVSH-ja per importe llogaritet si 18% mbi vleren doganore (CIF + taksa doganore). Per shembull, nese vlera CIF eshte 10,000 EUR dhe taksa doganore 10%, TVSH-ja do te jete 18% x (10,000 + 1,000) = 1,980 EUR. Kjo paguhet ne dogane para lirimit te mallit.
Jo, eksportet nga Kosova jane te perjashtuara nga TVSH-ja me norme zero (0%). Kjo do te thote qe nuk aplikohet TVSH ne shitje, por biznesi ka te drejte te ktheje TVSH-ne e paguar ne blerjet e lidhura me eksportin.
Reverse charge aplikohet kur nje biznes ne Kosove blen sherbime nga nje furnizues i huaj. Ne kete rast, biznesi kosovar e llogarit vete TVSH-ne (si TVSH dalese dhe hyrse njekohesisht) ne vend te furnizuesit te huaj.
Llogaritje automatike e TVSH-se, gjurmim doganor, dhe raporte te gatshme. Filloni falas.